Occupational Medicine Quarterly Journal
فصلنامه علمی تخصصی طب کار
tkj
Medical Sciences
http://tkj.ssu.ac.ir
1
admin
2251-7189
2251-8274
8
7
14
8888
13
fa
jalali
1405
1
1
gregorian
2026
4
1
18
1
online
1
fulltext
fa
ارزیابی کاربردهای نسخه فارسی پرسشنامه عوامل روانی-اجتماعی شغلی کوپسوک (COPSOQ): یک مطالعه مرور حیطهای
Evaluation of the Applications of the Persian Version of the Copenhagen Psychosocial Questionnaire (COPSOQ): A Scoping Review Study
طب کار
occupational medicine
مروری
Review Article
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">مقدمه: </span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">عوامل روانی-اجتماعی محیط کار از مخاطرات مهم شغلی در حوزه ارگونومی و سلامت کار محسوب میشوند. برنامهریزی برای کاهش این عوامل و ارتقای سلامت شغلی کارکنان بهطور گسترده توصیه شده است. ابزارهای متعددی برای سنجش این عوامل وجود دارد که از میان آنها، پرسشنامه روانی-اجتماعی شغلی کوپسوک </span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">(COPSOQ) </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">یکی از معتبرترین ابزارها است.</span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">مطالعه حاضر، با هدف </span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">مروری بر کاربردهای نسخه فارسی <span style="color:black">پر</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">سشنامه عوامل روانی-اجتماعی شغلی کوپسوک (</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">COPSOQ</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">) </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">انجام شد. </span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">روش­ بررسی: </span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">این مطالعه مرور حیطهای از طریق جستجوی نظاممند در پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی شامل </span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">Scopus</span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">،</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">Web of Science</span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">، </span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">PubMed</span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">،</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"> Google Scholar </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">و پایگاههای فارسی معتبر مانند</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"> SID </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">و</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"> ISC </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">در بازه زمانی 2005 تا 2024 انجام شد. انتخاب مطالعات بر اساس معیارهای ورود و مرتبط با سؤال پژوهش صورت گرفت</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">.</span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">نتایج: </span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">در جستجوی اولیه 126 سند شناسایی شد که پس از بررسی نهایی، 16 مطالعه مورد تحلیل قرار گرفت. چهار مطالعه به بررسی ویژگیهای روانسنجی نسخههای اول، دوم و سوم</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"> COPSOQ </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">پرداخته بودند و همگی روایی و پایایی ابزار را برای استفاده در محیطهای کاری ایران تأیید کردند. یک مطالعه جامعیت این ابزار را برای ارزیابی مخاطرات روانی-اجتماعی محیط کار</span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">برجسته کرد. یازده مطالعه نیز به بررسی ابعاد مختلف روانی-اجتماعی محیط کار با استفاده از نسخههای مختلف</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"> COPSOQ </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">پرداخته بودند و بر اهمیت بهبود این عوامل برای افزایش سلامت و کارایی کارکنان تأکید داشتند</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">.</span> <span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">نتیجه­گیری: </span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">نسخههای مختلف</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"> COPSOQ </span><span lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">طی 19 سال گذشته تکامل یافته و امکان ارزیابی جامع ابعاد روانی-اجتماعی محیط کار را فراهم کردهاند. بومیسازی این ابزار و افزودن زیرمقیاسهای جدید متناسب با تغییرات شغلی اخیر، از جمله فناوریهای نوین و تعاملات مجازی، میتواند به بهبود استفاده از آن کمک کند</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">.</span><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></b></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><em><b><span style="border:none windowtext 1.0pt; font-size:11.0pt; padding:0cm"><span style="background:white"><span style="color:black">Introduction:</span></span></span></b></em><span style="font-size:11.0pt"> Psychosocial factors in the workplace are considered significant occupational hazards in the field of ergonomics and occupational health. Planning to reduce these factors and promote employees' occupational health has been widely recommended. Several tools exist for assessing these factors, among which the Copenhagen Psychosocial Questionnaire (COPSOQ) is one of the most reliable instruments. This study aimed to review the applications of the Persian version of the COPSOQ.</span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><em><b><span style="border:none windowtext 1.0pt; font-size:11.0pt; padding:0cm"><span style="background:white"><span style="color:black">Materials and Methods:</span></span></span></b></em><span style="font-size:11.0pt"> This scoping review was conducted through a systematic search in international databases, including Scopus, Web of Science, PubMed, and Google Scholar, as well as reputable Persian databases such as SID and ISC, within the timeframe of 2005 to 2024. Studies were selected based on inclusion criteria and relevance to the research question.</span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><em><b><span style="border:none windowtext 1.0pt; font-size:11.0pt; padding:0cm"><span style="background:white"><span style="color:black">Results: </span></span></span></b></em><span style="font-size:11.0pt">The initial search identified 126 documents, of which 16 studies were analyzed after the final screening. Four studies examined the psychometric properties of the first, second, and third versions of COPSOQ, all confirming the validity and reliability of the tool for use in Iranian workplaces. One study highlighted the comprehensiveness of this tool for assessing psychosocial hazards in the workplace. Eleven studies explored various psychosocial dimensions of the workplace using different versions of COPSOQ, emphasizing the importance of improving these factors to enhance employee health and efficiency.</span><span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><em><b><span style="border:none windowtext 1.0pt; font-size:11.0pt; padding:0cm"><span style="background:white"><span style="color:black">Conclusion:</span></span></span></b></em> <span style="font-size:11.0pt">Over the past 19 years, different versions of COPSOQ have evolved, enabling a comprehensive evaluation of psychosocial dimensions in the workplace. Localizing this tool and adding new subscales in line with recent occupational changes, such as emerging technologies and virtual interactions, could improve its applicability.</span><span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span><br>
عوامل روانی- اجتماعی کار, پرسشنامه روانی اجتماعی کوپسوک (COPSOQ), مرور حیطهای
Psychosocial work conditions, Copenhagen Psychosocial Questionnaire (COPSOQ), Scoping review
71
82
http://tkj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1363-1&slc_lang=fa&sid=1
Nargrs
Arsalani
نرگس
ارسلانی
nargesarsalani@gmail.com