fa بررسی اختلالات خواب و عوامل مرتبط با آن در کادر پروازی و کادر زمینی سازمان هواپیمایی خصوصی کشور در سال 1389 طب کار occupational medicine پژوهشي Research مقدمه: اختلال خواب در خلبانان به دلیل تأثیر عوارض ناشی از آن بر روی ایمنی پرواز و سلامت کادر پروازی و مسافران از اهمیت بالایی برخوردار است. این پژوهش به منظور بررسی اختلالات خواب در خلبانان و کادر غیر پروازی شرکت‌های هواپیمایی خصوصی ایران و عوامل موثر بر این اختلالات صورت گرفته است. روش بررسی: این مطالعه به صورت مقطعی و بر روی 250 پرسنل کادر زمینی و 250 نفر کادر پروازی سازمان هواپیمایی خصوصی که به صورت تصادفی انتخاب شده‌اند انجام شده است. از تمام شرکت‌کنندگان خواسته شد تا دو پرسشنامه استاندارد (Insomnia Severity Index) ISIو (Epworth Sleepiness Scale) ESS را تکمیل نمایند. کسب نمره کوچکتر از 10 برای پرسشنامه ESS به عنوان معیار خواب‌آلودگی مفرط روزانه و کسب نمره کوچکتر و مساوی 8 برای پرسشنامه ISIبه عنوان بی‌خوابی در نظر گرفته شد. یافته‌ها: شیوع بی‌خوابی در کادر زمینی 60% (150 نفر) و در کادر پروازی 66% (166 نفر) بوده و شیوع خواب‌آلودگی در کادر زمینی 27% (69 نفر) و در کادر پروازی 24% (60 نفر) بوده است. در این مطالعه بین بی‌خوابی با دو متغیر سن بالای 50 سال و سابقه کاری بیشتر از 20 سال رابطه معنا‌داری مشاهده شد. نتیجه‌گیری: در این مطالعه خواب‌آلودگی مفرط روزانه و همچنین بی‌خوابی به خصوص شکایت از مشکل در شروع خواب، بیداری مکرر حین خواب و بیدار شدن زود هنگام صبحگاهی از شکایات شایع در بین خلبانان بود. Background: Sleep disorders in pilots due to its impact on the flight safety and the flight staff and passenger’s health are important. This study evaluates the frequency of sleep disorders in pilots by standard questionnaires and comparison with ground staff. Methods: This was a cross–sectional study on flight crew and other workers of private flight airline. The cases were selected randomly. All participants were asked to fill 2 standard questionnaires: ISI (Insomnia Severity Index) and ESS (Epworth Sleepiness Scale). Excessive daytime sleepiness and insomnia were considered by ESS>10 and ISI>8, respectively. Results: The frequency of insomnia and sleepiness in flight crew was 66% and 24%, respectively comparing 60% and 27% in other workers. Conclusion: It is proved in this study that the excessive day time sleepiness has high frequency in the pilots and also insomnia is the most complication in this group. اختلالات خواب، بی‌خوابی، کادر پروازی، خواب‌آلودگی sleep disorder, insomnia, flight crew, excessive day time sleepiness 10 16 http://tkj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-28&slc_lang=fa&sid=1 Kh Sadeghniiat Haghighi خسرو صادق‌نیت‌حقیقی No sh khazaee شیما خزایی shima.khazaee@yahoo.com Yes تهران، دانشگاه علوم پزشکی تهران، دانشکده پزشکی، گروه طب کار O Aminian امید امینیان No P Momeni پیام مومنی No