fa کارآیی گیاهان گلخانه‌ای دراسنا و عشقه در کاهش بنزن موجود در هوا طب کار occupational medicine پژوهشي Research مقدمه: بنزن، به عنوان یکی از ترکیبات آلی فرار در بسیاری از محیط‌های صنعتی بزرگ، کارگاه‌های کوچک، آزمایشگاه‌ها، بیمارستان‌ها و حتی در محیط‌های اداری و منزل وجود دارد که مواجهه با آن می‌تواند منجر به بروز عوارض متعددی از جمله سرطان گردد. هدف از انجام این مطالعه تعیین میزان کاهش بنزن موجود در هوا توسط گیاهان گلخانه‌ای دراسنا و عشقه می‌باشد. روش بررسی: در یک مطالعه کارآزمایی آزمایشگاهی، در مجموع 6 گیاه 2 ساله دراسناDracaena deremensis)) و عشقه Hedera helix)) (از هر نوع 3 گیاه) تهیه و پس از آماده‌سازی و تطابق با شرایط محیطی(رطوبت نسبی، درجه حرارت و روشنایی) و درزگیری، مقدار 46 میکرولیتر بنزن به وسیله سرنگ هامیلتون به اتاقک تزریق گردید. سپس میزان غلظت بنزن در داخل محفظه در زمان و شرایط مختلف اندازه‌گیری و نمونه‌ها با روش میکرواستخراج از فاز جامد استخراج و با استفاده از دستگاه گاز کروماتوگرافی با دتکتور یونش شعله‌ای تجزیه و تعیین مقدار گردیدند. یافته‌ها: یافته‌های مطالعه نشان داد که غلظت بنزن در اتاقک حاوی گیاه عشقه با گلدان پس از 24، 48، 72، 96 و 120 ساعت به ترتیب به میزان 12، 34، 50، 91 و 97 درصد نسبت به روز اول کاهش یافته است. همچنین غلظت بنزن در اتاقک حاوی گیاه دراسنای تنها در زمان‌های فوق به ترتیب به 18، 37، 94، 98 و 100 درصد نسبت به غلظت اولیه کاهش یافته بود. در حالی که غلظت بنزن در اتاقک حاوی گلدان و خاک به تنهایی پس از 2، 24، 48، 72 ، 96و 120 ساعت به ترتیب به 2، 21، 42، 55، 71 درصد نسبت به میزان اولیه کاهش یافته بود. میزان کاهش بنزن توسط دراسنا بیشتر از عشقه بود. نتیجه‌گیری: دراسنا و عشقه به طور قابل توجهی بنزن را جذب نموده است بنابراین می‌توان با قرار دادن این گیاهان در آزمایشگاه‌ها، کارگاه‌های کوچک، منزل و محیط‌های مشابه حاوی بخارات بنزن، غلظت آنها را به طور قابل توجهی کاهش داد. Background:Benzene, as a carcinogen, is a volatile substance emitted in many workplaces including large plants, small factories, laboratories, hospitals, offices, and even homes. To assess the ability of Dracaena deremensis and Hedera helix plants for removing benzene, this study was conducted. Methods:In a laboratory trial study,6 two-year old plants were exposed to 46 microliter of benzene in a sealed chamber. The concentration of benzene was measured using solid phase micro extracion (SPME) method and GC -FID. Results: The concentration of benzene decreased to 12, 34, 50, 91and 97% by Hedera helix plant after 24,48,72,96 and 120 hr, respectively.Also the concentration of benzene decreased to 18, 37, 94, 98 and 100% in 24,48,72,96 and 120 hr, respectively. The ability of Dracaena deremensis for removing benzene was higher than Hedera helix in the same conditions. For soil our results show that the concentration of benzene decreased to 2, 21, 42, 55 and 71%. Conclusion:The present study indicates that Dracaena deremensis and Hedera helix are useful plants for removing benzene and improving indoor air quality in the small workplaces, laboratories and even houses. عشقه، دراسنا، بنزن، میکرو استخراج فاز جامد، آلودگی هوا Hedera helix, Dracaena, Benzene, Solid phase micro extraction, air pollution 34 40 http://tkj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-67-4&slc_lang=fa&sid=1 MH Mosadegh محمدحسین مصدق No A Barkhordari ابولفضل برخورداری No M Fooladi مهتا فولادی fooladi_mahta@yahoo.com Yes