fa بررسی ارتباط نوبت‌کاری با استرس شغلی در رانندگان آژانس‌های درون شهری یزد ارگونومی Ergonomics پژوهشي Research مقدمه: در دنیای امروز نقش استرس‌های شغلی در ایجاد مشکلات، انواع بیماری‌ها و معلولیت‌های جسمی و روانی و هزینه‌های سرسام‌آور ناشی از آن به خصوص در مشاغل ویژه و خطرناک بر کسی پوشیده نیست، یکی از عواملی که می‌تواند باعث افزایش استرس شود نوبت کاری است، بنابراین مطالعه مزبور به منظور تعیین ارتباط نوبت‌کاری با استرس شغلی در رانندگان آژانس‌های درون‌شهری یزد انجام شد. روش بررسی: این پژوهش یک مطالعه کوهورت- تاریخی است. تعداد نمونه پژوهش شامل 267 نفر از رانندگان آژانس‌های درون‌شهری یزد می‌باشند که نمونه‌گیری آن به شکل خوشه‌ای انجام شد در این مطالعه رانندگان بر اساس شیفت کاری خود به دو دسته نوبت کار و غیرنوبت‌کار تقسیم شدند. 142 نفر از افراد مورد مطالعه را گروه نوبت‌کار و 125 نفر را نیز گروه غیرنوبت‌کار تشکیل داده‌اند. متغیرهای سن و جنس در هر دو گروه همانندسازی شد. جهت گردآوری اطلاعات از پرسشنامه استرس شغلی اسیپو و برای انجام آزمون آماری از آزمون T-Test استفاده شد. یافته‌ها: بر اساس نتایج این تحقیق 8/76% رانندگان در گروه غیرنوبت‌کار و 1/90% رانندگان در گروه نوبت‌کار دارای نمره استرس بیشتر از 140 و دارای سطح استرس بالایی‌ بوده‌اند. به علاوه میانگین نمره استرس در گروه نوبت‌کار بالاتر از گروه غیرنوبت‌کار می‌باشد. همچنین از لحاظ آماری بین میانگین نمره استرس و نوبت کاری ارتباط معناداری وجو‌د دارد (021/0P=). نتیجه‌گیری: نتایج بدست آمده حاکی از آن است که نوبت کاری اثر بسزایی بر روی استرس شغلی رانندگان داشته و این موضوع می‌تواند سبب پیامدهایی از قبیل حوادث ترافیکی، بیماری‌های شغلی و غیره گردد. بنابراین مدیریت کنترل استرس محیط کار در چهارچوب اهداف مدیریت ریسک می‌تواند در کاهش پیامدهای ناشی از آن بسیار موثر باشد. Background: nowadays, the role of occupational stressors in the creation of problems, diseases, physical and mental disabilities, and its costs especially in high standard and safety- sensitive jobs is obvious. Shift work is a factor which may increase job stress. Therefore, this study was conducted to identify the relationship between shift work and occupational stress among urban taxi drivers. Methods: This was a historical cohort study. 267 urban taxi drivers were selected by cluster sampling. Drivers were divided into two groups: shift worker (142 subjects) and non-shift worker (125 subjects). Two groups were matched regarding age and gender. Data was collected using Osipow questionnaire. Data was analyzed using T- test. Results: In 76.8% of non- shift workers and 90.1% of shift workers, stress score was more than 140. Mean stress score was significantly higher among shift workers, and there was a significant relationship between mean stress score and shift work (P=0.021). Conclusion: Results showed that shift work significantly affects job stress of drivers which may have to such outcomes as accidents and occupational diseases. So stress management may reduce these adverse effects. Key words: Job stress, Shift work, Drivers استرس شغلی‌, نوبت کاری, رانندگان Job stress, shift work, drivers 70 77 http://tkj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-11-64-1&slc_lang=fa&sid=1 Z Mohammadi زهرا محمدی No GH Halvani غلامحسین حلوانی halvani39@gmail.com Yes S Khalighi سمیه خلیقی No AH Mehrparvar امیرهوشنگ مهرپرور No R Soltani gerdfaramarzi رضیه سلطانی گردفرامرزی No