fa استرس شغلی، تحصیلات و توانایی کار در کارکنان پالایشگاه ارگونومی Ergonomics پژوهشي Research مقدمه: استرس شغلی یکی از معضلات اساسی صنایع می‌باشد که می‌تواند زمینه‌‌‌ساز مشکلات متعددی مانند بیماری‌های قلبی عروقی، بیماری‌های اسکلتی- عضلانی و بازنشستگی زودرس کارکنان باشد. از طرفی خروج زودرس کارگران از محیط کار نیز بر مشکلات صنایع امروز افزوده است؛ در این خصوص ارتقاء توانایی کار یکی از موثرترین روش‌هایی است که از ناتوانی ناشی از کار و بازنشستگی زود‌رس جلوگیری می‌کند. هدف از انجام مطالعه حاضر تعیین ارتباط بین نمره استرس شغلی با شاخص توانایی کار و تحصیلات در کارکنان پالایشگاه اصفهان بود. روش بررسی: این مطالعه توصیفی تحلیلی به صورت مقطعی در میان 171 نفر از کارکنان شاغل در پالایشگاه که در گروه‌های شغلی مختلف مشغول به کار بودند، انجام گرفت. بر اساس روش نمونه‌گیری انتساب متناسب به ترتیب 33 نفر پرسنل اداری، 69 پرسنل عملیاتی و 69 نفر پرسنل تعمیرکار برای شرکت در مطالعه دعوت به عمل آمد. اطلاعات مورد نیاز از طریق 2 پرسشنامه استاندارد استرس شغلی و شاخص توانایی کار به صورت خود گزارش‌دهی جمع‌آوری گردید. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS ویرایش 20 و آزمون‌های آماری و تی تست ANOVA ضریب همبستگی پیرسون، تجزیه و تحلیل شد. یافته‌ها‌: یافته‌ها نشان داد 86% شرکت‌کنندگان دارای استرس شدید و 14% ما بقی دارای استرس متوسط بودند. میانگین نمره استرس 7/158 با انحراف معیار 3/17 بود که در قسمت استرس شدید قرار گرفت. نمره کل شاخص توانایی کار با میانگین و انحراف معیار به ترتیب 18/37 و 86/3 در حیطه خوب قرار گرفت. ضریب همبستگی پیرسون نیز نشان داد که شاخص توانایی کار با نمره استرس، رابطه معکوس معنا‌دار دارد. نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج آموزش به کارگران در خصوص مهارت‌های ارتباطی و همچنین ایمن‌‌سازی محیط به منظور ارتقا توانایی کار کارکنان توصیه می‌شود. Background: Job stress is one of the basic problems in industrial that can underlie a number of problems such as cardiovascular disease, musculoskeletal diseases, early retirement to employees. On the other hand early retirement from workplace has increased, is one of the problems of today's industries. Hereof, improving work ability is one of the most effective ways to enhance the ability and preventing disability and early retirement. The aim of This study is determine the relationship between job stress score, work ability and educational level in refinery workers. Methods: This is a cross-sectional study in which 171 workers in refinery who were working in different occupational groups participated. Based on appropriate assignment sampling, 33 office workers, 69 operational workers, and 69 maintenance workers, respectively, were invited to participate in this study. Two questionnaires including work related-stress and WAI were filled in. Finally, the information was analyzed using the SPSS-20 and statistic tests namely, Pearson correlation coefficient, ANOVA and t-test. Results: Analysis showed that 86% and 14% participants had extreme and moderate stress, respectively. Average score of stress and standard deviation was 158.7±17.3 that was in extreme stress range. Average score and standard deviation of WAI questionnaire were 37.18 and 3.86 respectively. That placed in a good range. Pearson correlation coefficient showed that WAI score had significant reversed relationship with a score of stress. Conclusion: Stress is one of the most important factors that influence the ability of employees, so learning to cope with stress in order to maintain and enhance the ability of staff is recommend. استرس شغلی، سطح تحصیلات، شاخص توانایی، کارکنان پالایشگاه Refinery workers, Stress, Work ability, Education 1 10 http://tkj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-187-2&slc_lang=fa&sid=1 S Safari شهرام صفری No Isfahan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی اصفهان E Habibi احسان ا... حبیبی habibi@hlth.mui.ac.ir Yes Isfahan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی اصفهان H Dehghan حبیب ا... دهقان No Isfahan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی اصفهان B Mahaki بهزاد مهکی No Isfahan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی اصفهان A Hassanzadeh اکبر حسن زاده No Isfahan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی اصفهان