fa ارزیابی ریسک حریق مقاومت‌های سقفی قطارهای با جریان یکنواخت در مترو شهر تهران با روش درخت تجزیه و تحلیل خطا ایمنی و حوادث ناشی از کار Safety and occupational accidents پژوهشي Research مقدمه: بروز حریق داخل یا خارج از قطارهای فعال در سیستم ریلی مترو را می‌توان ناشی از دلایل متعددی دانست، که می‌تواند علاوه بر ایجاد خسارات و تلفات فاجعه‌‌بار، باعث ایجاد شوک به جامعه نیز ‌گردد. بدین جهت مطالعه‌ای با هدف شناسایی عوامل موثر در ایجاد حریق و ارزیابی میزان خطر حریق در قطارهای نوع Direct Current فعال در خطوط مترو شهر تهران انجام شد. روش بررسی: در اجرای این تحقیق پس از شناسایی انواع عوامل بوجود آورنده حریق در قطارهای مترو از طریق مشاهده، مصاحبه و بررسی مستندات با استفاده از تکنیک آنالیز درخت خطا مهم‌ترین علل بروز خطر حریق در قطارهای DC فعال در خطوط مترو شهر تهران تعیین شد. همچنین با آنالیز کمی درخت خطا میزان احتمال وقوع خطر حریق در طول یک سال محاسبه گردید. یافته‌ها: مهم‌ترین عوامل موثر در بروز حریق در قطارهای Direct Current مترو تهران را می‌توان عدم وجود برنامه منظم تعمیرات پیشگیرانه، عدم انجام تعمیرات صحیح، کیفیت نامناسب تجهیزات، عدم تعبیه data logger جهت پایش تغییرات دمایی مقاومت‌های سقف قطار و نیز نحوه هدایت راهبران قطار ذکر کرد. بر اساس محاسبات به عمل آمده در این پژوهش احتمال وقوع خطر یک ‌بار برای هر 3/1 سال محاسبه گردید. نتیجه‌گیری: با توجه به نقش سیستم ریلی مترو تهران در جابجایی مسافرین و تراکم جمعیت در آن و همچنین احتمال وقوع خطرمحاسبه شده، با برگزاری دوره‌های آموزشی مناسب برای پرسنل درگیر و نظارت دقیق در حین انجام تعمیرات، نصب تجهیزات پایش حرارتی و آموزش مناسب راهبران قطار می‌توان احتمال وقوع خطر را کاهش داد. Background: Incident of fire within or outside the metro rail trains happened because of a number of reasons that cause catastrophic losses and shock to the community. This study aimed to assess the risk of fire in DC trains and subway lines in Tehran. Methods: For performing this research, after identification of fire hazards in metro trains through observation, interview techniques and review the documentation, Fault Tree Analysis (FTA) was used to determine the causes of fires in DC trains at Tehran metro. Also with quantitative analysis of the fault tree, fire risk probability was calculated during a year. Results: The main effective causes of DC trains fires in Tehran metro were lack of a regular program of preventive maintenance, lack of proper maintenance, poor quality equipment, not embedded data logger for monitoring resistance roof train temperature changes and the mode of train navigation. The probability of a hazard was calculated as one in each 1.3 years. Conclusion: By training courses for personnel involved and careful monitoring during maintenance and installation of equipment, installation of thermal monitoring equipment and appropriate training of operators could significantly reduce the fire occurrence risk. ایمنی، تجزیه و تحلیل درخت خطا، حریق، مترو، قطارهای Direct Current safety, fault tree analysis, fire, metro, DC trains 42 48 http://tkj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-229-2&slc_lang=fa&sid=1 S Daneshvar سمیه دانشور No University of Tarbiat modaress دانشگاه تربیت مدرس SB Mortazavi سید باقر مرتضوی mortazaz@modares.ac.ir Yes University of Tarbiat modaress دانشگاه تربیت مدرس S AtrKar Roshan صدیقه عطرکار روشن No University of Azzahra دانشگاه الزهرا